Dzieci w wieku przedszkolnym bardzo szybko rosną, następuje szybki i intensywny rozwój umysłowo – fizyczny. Wtedy właśnie potrzebuje ono zbilansowanej diety, urozmaiconych posiłków. Dieta dziecka powinna zawierać głównie naturalne produkty. Różne produkty zawierają składniki odżywcze w różnych ilościach i proporcjach. Największą wartość odżywczą mają produkty wysokiej jakości oraz jak najmniej przetworzone.

W diecie dziecka nie powinno się stosować produktów wysoko przetworzonych,

1. wysokooczyszczonych, rafinowanych, z dodatkiem substancji chemicznych jak barwniki, wzmacniacze smaku, konserwanty.

Co powinny jeść dzieci  w przedszkolu:

• Produkty zbożowe: stanowią one główne źródło złożonych węglowodanów, które dostarczają organizmowi energii. Zboża to bogactwo składników mineralnych, są w nich: żelazo, miedź, magnez, cynk oraz potas i fosfor. Witaminy zawarte w zbożach to głównie: witamina E oraz witaminy z grupy B (kwas pantotenowy, kwas foliowy, niacyna, tiamina i ryboflawina).

Do produktów zbożowych zaliczamy: mąki razowe (np. orkiszowa, pszenna, żytnia, owsiana, gryczana,) oraz produkty z nich przygotowane: pieczywo, makarony, naleśniki, ciasta, pierogi, kluski płatki naturalne czyste: owsiane, pszenne, jęczmienne, orkiszowe, gryczane kasze i ryże pełne: kasza jaglana, kasza gryczana, kasza jęczmienna, kasza orkiszowa, ryż brązowy, ryż dziki, amarantus, quinoa.

• Owoce i warzywa: warzywa i owoce powinny pojawić się na talerzu pięć razy dziennie. Są one cennym źródłem substancji m.in. kwas foliowy, beta – karoten. Zawierają tez wapń, potas, magnez, sód oraz tez błonnik pokarmowy, który posiada zdolność regulowania pracy przewodu pokarmowego. Najbardziej wartościowe owoce i warzywa pochodzą z upraw ekologicznych, dzięki czemu dzieci nie są narażone na niebezpieczne substancje chemiczne (pestycydy, sztuczne nawozy, środki przeciwgrzybiczne).
• Produkty białkowe: pełnią one przede wszystkim rolę budulcową oraz informacyjną. Znajdziemy je w mięsie, mleku, przetworach mlecznych, ale także w rybach, jajkach i warzywach strączkowych. Mleko i przetwory mleczne to powszechnie znane źródło wapnia, który jest budulcem kości i zębów. Mięso jest dobrym źródłem pełnowartościowego białka, a także witamin z grupy B i żelaza. Mięso warto zastąpić roślinami strączkowymi, jajami oraz rybami. Optymalne spożycie porcji ryby to 2-3 tygodniowo, która w porównaniu z mięsem ma więcej składników mineralnych. Ryby potrzebne są do prawidłowego rozwoju układu nerwowego oraz wzmacniania układu odpornościowego.
• Cukry i tłuszcze: Cukry i tłuszcze należą do grupy produktów wysokokalorycznych, dlatego należy je stosować jako dodatek żywnościowy. Tłuszcze stanowią źródło energii, składnik budulcowy błon komórkowych, zawierają witaminy A, D, E, K. W diecie dziecka powinny być powszechnie stosowane nasiona sezamu, słonecznika, siemienia lnianego, pestki dyni oraz różne orzechy, ponieważ mają wysoką wartość odżywczą.
• Zdrowe przekąski: są to owoce świeże bądź suszone, bakalie (rodzynki, figi, morele, daktyle). SA one doskonałym źródłem energii oraz składników mineralnych jak żelazo, wapń, magnez, fosfor.
• Dodatki do posiłków: pamiętajmy, ze dzienna dawka soli w diecie dziecka nie powinna przekraczać 6 gramów! – jest to ok jedna płaska łyżeczka od herbaty. Wszystkie wzmacniacze smaku jak kostki rosołowe, wegety należy zastąpić ziołami: bazylia, tymianek, rozmaryn, estragon, oregano, majeranek, kminek, pieprz, czosnek,
• Napoje: jako napój w codziennej diecie dziecka należy stosować głownię WODĘ!!!

Opracowała

Monika Dybus

https://pp6.radom.pl/wp-content/uploads/2020/04/Higiena-osobista-referat.docx

Opracowała
Ewelina Makarewicz

Opracowała
Ewa Nowikow

Witaminy dla dzieci – jakich nie może zabraknąć w zdrowej diecie?

Coraz więcej dzieci cierpi na choroby spowodowane brakiem cennych witamin
i składników mineralnych w organizmie. Za taki stan zdrowia maluchów odpowiadają przede wszystkim dieta uboga w składniki odżywcze, zanieczyszczone środowisko, a także aktywność ruchowa zamieniona na długie godziny spędzane przed monitorem komputera. Najważniejsza jest jednak czujność i szybka reakcja rodziców, bo do niedoboru składników odżywczych może dojść na każdym etapie rozwoju.

Witaminy to związki niebędące źródłem energii ani strukturalnymi składnikami tkanek, niezbędne jednak dla wzrostu i rozwoju organizmu oraz prawidłowego przebiegu procesów metabolicznych. Ich działanie biologiczne jest widoczne już przy bardzo małych stężeniach. Mechanizm działania witamin jest różny, jednak wszystkie wpływają w sposób bezpośredni lub pośredni na komórkowe procesy metaboliczne, najczęściej jako koenzymy lub biologiczne aktywne składniki o charakterze hormonów. Z badań wynika, że długotrwały brak określonej witaminy może powodować chorobę zwaną awitaminozą. Natomiast jej nadmiar powoduje hiperwitaminozę. Niedobór powoduje różnorodne choroby i schorzenia. Dlatego należy zadbać, aby w naszej diecie znalazły się składniki bogate w witaminy.

Witaminy w zdrowej diecie dziecka:

• Witamina A – dzięki niej możliwy jest wzrost i ogólny rozwój organizmu. Sprzyja tworzeniu kości. Wpływa na prawidłowy rozwój i funkcjonowanie skóry. Możemy ją znaleźć w rybachmorskich, tranie, wątróbce wołowej, maśle, sałatkach.
• Witaminy z grupy B – mają wpływ na odpowiedni rozwój mózgu dziecka zapobiegając utracie pamięci, czy wspomagając koncentracje, ale pełnią również inne jakże ważne funkcje.
• B1 (tiamina) wpływa na prawidłowy metabolizm węglowodanów oraz uwalnianie energii, możemy ją znaleźć w drożdżach, niełuskanych ziarnach pszenicy, płatkach owsianych, mięsie wieprzowym, jajach, ziemniakach;
• B2 (ryboflawina) bierze udział w procesach przemiany materii i odpowiada za powstawanie czerwonych płytek krwi;
• B3 (niacyna) znana jako witamina PP, odpowiada za prawidłową pracę przewodu pokarmowego, a także oddziałuje pozytywnie na sen można ją znaleźć
  w drożdżach, kapuście, szpinaku, jabłkach, ziemniakach, makreli, mięsie wołowym;
• B5 (znana także jako kwas pantotenowy) wpływa na proces regeneracji skóry oraz niezbędna jest w produkcji przeciwciał, możemy ją znaleźć w drożdżach, wątróbce wieprzowej, jajach, płatkach owsianych, pełnoziarnistym chlebie, mleku, szpinaku, kapuście;
• B6 (piradoksyna) poprawia odporność organizmu oraz odpowiada za produkcje białych i czerwonych krwinek znajdziemy ją w drożdżach, niełuskanych ziarnach pszenicy, mięsie wołowym, chlebie białym, mleku, rybach;
• B7 (biotyna) stabilizuje poziom cukru we krwi i pobudza przemiany glukozy;
• B9 (kwas foliowy) odpowiada za funkcjonowanie układu nerwowego oraz wspomaga budowę komórek znajdziemy ją w szpinaku, marchewce, drożdżach, wątróbce wołowej, dyni, mleku, jajach, groszku zielonym;
• B12 (kobalamina) bierze czynny udział w powstawaniu czerwonych krwinek, jak i wzmacnia układ odpornościowy dziecka. 
• Witamina C – jest również ważna, bo odpowiada za odnawianie się tkanki łącznej, wzmacnia odporność dziecka oraz chroni je przed wolnymi rodnikami. Bierze też udział w uszczelnianiu naczyń krwionośnych, tym samym wspomagając gojenie się ran.
• Witamina D – jest szczególnie ważna u małych dzieci, które są narażone na jej niedobór, a potrzebują jej cztery razy więcej niż dorośli. Od Witaminy D zależy odpowiedni wzrost oraz prawidłowy rozwój kości dziecka, ponieważ witamina ta kontroluje wchłanianie się wapnia z jelit i następnie jego odkładanie się w kościach, jednocześnie wzmacnia układ odpornościowy.
• Witamina K – jest odpowiedzialna za proces krzepnięcia krwi i zapobieganie krwawieniom. Ponadto utrzymuje prawidłową strukturę kości i wspomaga gojenie się złamań. Znajduje się w produktach takich jak: szpinak, kapusta, kalarepa, marchewka, pomidor, groch, truskawki, sery żółte.

Witaminy są ważnymi składnikami w naszym organizmie, dlatego postarajmy się zadbać
o nasze dzieci oraz o nas samych, abyśmy zażywali ich odpowiednią ilość. Dzięki nim możemy uniknąć wielu niepotrzebnych chorób. Najmłodsze dzieci, które niechętnie jedzą warzywa i owoce, mogą je otrzymywać w formie przecierów lub świeżych soków. Ważne, aby zachęcać najmłodszych do spożywania pokarmów bogatych w witaminy, podając je
w atrakcyjnej formie. Pomocne mogą w tym być zabawne talerzyki i miseczki oraz kolorowe potrawy złożone z różnych warzyw. Warto także przyzwyczaić dziecko do zdrowych przekąsek, zamieniając słodycze na porcję owoców czy naturalnego soku. Prawidłowa dieta
w połączeniu z odpowiednią suplementacją zapewni maluchom odpowiednią dawkę witamin, które są gwarancją zdrowia i odpowiedniego rozwoju.

Opracowała
Ewa Nowikow